MENU

kanker
Tag Archive

gynaecoloog-oncoloog Cor de Kroon van het LUMC (foto LUMC)

2772

Tien jaar succesvolle strijd tegen baarmoederhalskanker met azijn

News

november 8, 2016

 

gynaecoloog-oncoloog Cor de Kroon van het LUMC (foto LUMC)

gynaecoloog-oncoloog Cor de Kroon van het LUMC (foto LUMC)

 

 

De Female Cancer Foundation viert haar tienjarig bestaan. De stichting is opgericht door prof. Lex Peters, gynaecoloog in het Leids Universitair Medisch Centrum, en zet zich in voor een wereld zonder baarmoederhalskanker. De resultaten zijn overweldigend, al is er nog veel werk te doen.

 

Elke twee minuten overlijdt ergens ter wereld een vrouw aan baarmoederhalskanker. Dat kunnen we ons in Nederland nog maar moeilijk voorstellen, want door ‘het uitstrijkje’ is de ziekte de laatste decennia enorm teruggedrongen. Schrijnend genoeg wonen 85% van de vrouwen die overlijden aan baarmoederhalskanker in een ontwikkelingsland, zonder toegang tot goede zorg. Vaak zijn dit (jonge) moeders die de spil van het gezin vormen. Wanneer zij wegvallen heeft dit grote gevolgen voor hun familie en de lokale economie van het dorp waar zij wonen. Onnodig, aangezien dit met beperkte middelen te voorkomen is.

 

De Female Cancer Foundation (FCF) bestrijdt deze armoede-gerelateerde ziekte al tien jaar succesvol met een relatief eenvoudige methode. Lex Peters ontwikkelde een eenvoudig en goedkoop programma om dit te doen, See & Treat: screenen met azijn en preventief behandelen met bevriezing (stikstof).

 

Inmiddels zijn miljoenen vrouwen in Bangladesh, de arme regio’s van Indonesië en meerdere Afrikaanse landen voorgelicht, duizenden zijn gescreend en indien nodig direct preventief behandeld. FCF zet in op een structurele verandering van de zorg in ontwikkelingslanden. Dat doet ze door lokale gezondheidsmedewerkers op te leiden. Alleen zo kan de droom van de oprichter verwezenlijkt worden: een wereld zonder baarmoederhalskanker.

 

GeheugenvanNederland

Read article

JacquesvanDongen

1546

Kanker opsporen via de ‘vuilniswagens’ van het afweersysteem

News

april 19, 2016

T-cellen-vallen-kankercel-aan. Bron: doktermedia.nl

T-cellen-vallen-kankercel-aan. Bron: doktermedia.nl

Het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) heeft een nieuwe toponderzoeker aangesteld. Prof. Jacques J.M. van Dongen verhuist met zijn onderzoeksgroep van het Erasmus MC naar het LUMC. Hier gaat hij met steun van de Raad van Bestuur een Immuunmonitoring Platform opzetten en coördineren. De nieuwe Leidse hoogleraar ontvangt bovendien een Europese ERC Advanced Grant van 2,5 miljoen euro voor zijn onderzoek naar het aantonen van kanker via afweercellen in het bloed.

Van Dongen is expert op het gebied van immuunmonitoring: het nauwkeurig observeren van het afweersysteem door te kijken naar de verschillende afweercellen die circuleren in het bloed. Dit is onder meer van belang bij patiënten die therapie krijgen die het afweersysteem onderdrukt, zoals een beenmergtransplantatie of prednison. “Daarnaast is de laatste tien jaar veel vooruitgang geboekt met targeted therapy, waarbij een beperkter deel van het afweersysteem wordt onderdrukt”, vertelt Van Dongen. “Dat zorgt voor minder bijwerkingen en een betere kwaliteit van leven. Maar ook bij targeted therapy raakt het immuunsysteem beschadigd of gewijzigd. Met immuunmonitoring kun je onderzoeken hoe groot die wijzigingen zijn, of ze kunnen herstellen en hoe lang dat duurt.” Zo kan het afweersysteem door therapie een deel van zijn ‘geheugen’ kwijtraken. “Wij onderzoeken hoe we het afweersysteem kunnen begeleiden om weer te herstellen – bijvoorbeeld met vaccinaties.”

ERC Advanced Grant

Daarnaast gaat Van Dongen onderzoek doen naar een nieuw concept om kanker aan te tonen. Hiervoor ontving hij van de Europese Commissie een ERC Advanced Grant van 2,5 miljoen euro. “Zo’n grant is bedoeld voor innovatief onderzoek waarvan de uitkomsten relatief onzeker zijn, maar dat bij succes een grote impact zal hebben – high risk, high gain dus.” Van Dongen hoopt de aanwezigheid van kanker in het lichaam af te kunnen lezen uit bepaalde afweercellen in het bloed. Het gaat om macrofagen: de ‘vuilniswagens’ die in het weefsel dode cellen opruimen en hun afval vervoeren via de bloedbaan. “Heel simpel gezegd willen wij de vuilniszakken openen en kijken of er sporen van kankercellen in zitten. Zo ja, dan willen we ook nog het adres aflezen: zit die kanker in de darmen, in de hersenen of in de longen?” Als alles lukt, dan kan deze nieuwe onderzoekstechniek kanker in een zeer vroeg stadium aantonen, zonder dat de patiënt daarvoor scans of weefselbiopten hoeft te ondergaan. Een bloedprikje volstaat. De techniek zou ook inzetbaar kunnen zijn voor het monitoren van patiënten die succesvol behandeld lijken, maar bij wie mogelijk toch uitzaaiingen zijn ontstaan.

verder lezen? http://www.kanker.be/nieuws/immuun-tegen-kanker-artikel-over-immuuntherapie-de-morgen-02-jun-2015

Read article

Cartoon, repareren DNA breuk

1664

Zo repareert een cel kapot DNA

News

februari 19, 2016

Cartoon, repareren DNA breuk

Reparatie van DNA-breuken verder ontrafeld 

LUMC-onderzoekers verschaffen nieuw inzicht in wat er komt kijken bij het repareren van een breuk in ons erfelijk materiaal (DNA). Als hierbij iets fout gaat, ligt kanker op de loer. 

Het DNA in al onze cellen raakt duizenden keren per dag beschadigd. Het is van levensbelang dat de cel die schade goed repareert. LUMC-onderzoekers ontrafelen nu weer een stukje van de DNA-reparatiepuzzel. Zij bestudeerden DNA-breuken, een van de ergste vormen van DNA-schade. Ze ontstaan bijvoorbeeld door ioniserende straling uit de ruimte waaraan we op aarde altijd blootstaan. We lopen een extra dosis op als we een vliegreis maken of een röntgenfoto laten maken. 

Reparatiemethode

Van een DNA-breuk is sprake wanneer één van onze 46 chromosomen (de eenheden waaruit ons erfelijk materiaal bestaat) uiteenvalt in twee delen. Die moeten weer zo netjes mogelijk aan elkaar gelijmd worden om het genetisch materiaal intact te houden, vertellen dr. Haico van Attikum en dr. Martijn Luijsterburg van de afdeling Humane Genetica van het LUMC.

De onderzoekers bestudeerden de methode die cellen het meest gebruiken om gebroken DNA te plakken, de zogenaamde niet-homologe end-joining. Ze beschrijven in het wetenschappelijke tijdschrift Molecular Cell welke moleculen daarbij betrokken zijn. Luijsterburg: “Als eerste komt PARP1, dat direct aan de uiteinden van de DNA-breuken bindt. Door deze binding verandert het als het ware in een wapperend vlaggetje, waardoor andere moleculen weten waar ze moeten zijn.”

Een molecuul dat op het vlaggetje afkomt is CHD2.“Dat zorgt ervoor dat het materiaal waarin het DNA verpakt zit, het chromatine, meer open komt te staan. Die extra ruimte hebben de reparatie-eiwitten nodig om hun werk te doen”, legt Van Attikum uit. Eerst wordt een van de belangrijke bouwstenen van chromatine, histon 3, ingewisseld voor een iets andere variant, histon 3.3.  Dan is de weg vrij voor de reparatie-eiwitten, die de breuk vaak zonder blijvende schade repareren.

Patiënten met mutaties

Nu ze het reparatieproces zo goed in beeld hebben, willen de onderzoekers uitzoeken wat er gebeurt in cellen waarin de DNA-reparatie hapert. “We hebben gezien dat cellen zonder CHD2 en histon 3.3 sneller dood gaan als ze DNA-schade oplopen”, vertelt Luijsterburg. “Maar we willen ook onderzoeken of ze zich eerder ontwikkelen tot kankercellen, omdat dan misschien vaker verkeerde uiteinden aan elkaar worden geplakt”, aldus Van Attikum. “Daarnaast zijn we geïnteresseerd in patiënten met mutaties in genen voor PARP1, CHD2 en histon 3.3 om de link met het ontstaan van ziektes beter te begrijpen. Mogelijk krijgen zij bijvoorbeeld al op jonge leeftijd kanker of problemen met het afweersysteem.”

Het artikel is op donderdag 18 februari verschenen in het prestigieuze tijdschrift Molecular Cell.

Read article